Een rem op wet- en regelgeving vergt (politieke) moed

Karel Wijdeveld

De Nederlandse overheid blijft groeien: sinds 2020 stijgt het aantal rijksambtenaren fors, en overheidsbreed kwamen er tussen 2016 en 2023 honderdduizend banen bij. Diverse rapporten wijzen als oorzaak op de toenemende complexiteit van wet- en regelgeving en beleidsuitvoering, gevoed door 'incidentregelreflex' en 'incrementalisme'. Hieraan ligt de illusie ten grondslag dat de grillige werkelijkheid volledig in regels te vatten is, terwijl regelgeving altijd achterloopt. De moderne mens klampt zich vast aan schijnzekerheden en verleert daarmee de waarde van persoonlijke vrijheid, die juist in de confrontatie met het ongewisse ligt. Bovendien maakt een uitdijende overheid de burger onvrijer en afhankelijker. Daarom zou terughoudendheid, gericht op de lange termijn, de basis van overheidsbeleid moeten vormen.