Meningen en de vrije gedachte in de media

Patrick van Schie

Column

Was de reis van onze koning vrijdag werkelijk het hoofdnieuws? Het ‘nieuws’ over de reis van de koning is een opgeklopte hype, schrijft directeur van de TeldersStichting Patrick van Schie. De jongste gruwelijke uiting van islamitisch terrorisme was het echte nieuws van de dag.

19 oktober 2020

Handig was het niet van koning Willem Alexander om in de week dat het kabinet opriep niet naar het buitenland te gaan met zijn gezin naar Griekenland af te reizen. Maar de commotie erover is zwaar overdreven. Wie zonder zonde is werpe de eerste steen. Ik zou wel eens willen weten hoeveel politici en journalisten die hier zo’n punt van proberen te maken niet zélf van de zomer in het buitenland vakantie hebben gevierd. Die dus toen het virus zich in Nederland nauwelijks verspreidde, dat virus bij terugkomst wellicht hebben geïmporteerd. De koning deed in wezen het tegenovergestelde: vanuit ‘brandhaard’ Den Haag vertrok hij naar de relatief veilige Peloponnesos. Als de Grieken nou nog moord en brand hadden geschreeuwd…

NOS-royalty-reporter Kysia Hekster ‘wist’ meteen dat de koning schade aan zijn imago had aangebracht. Had zij een spoedpeiling laten houden? Nee natuurlijk; het was slechts haar eigen mening, misschien mede ingeblazen door opwinding onder de Haagse kaasstolp. Enkele eerste interviews gehouden met de willekeurige man en vrouw in de straat lieten zien dat gewone burgers zich er niet echt druk over konden maken. Kamerleden van D66 en de SP (Joost Sneller en Ronald van Raak) daarentegen stonden vooraan om de schade aan de monarchie te bejammeren. Krokodillentranen uit partijen die de monarchie toch al geen warm hart toedragen.

Het NOS-journaal opende vrijdag met de trip van het koninklijke gezin. Komkommertijd misschien? Geenszins. Pas verderop in het journaal werd aandacht geschonken aan het werkelijk grote nieuws die dag: over een geschiedenisdocent in Frankrijk wiens keel was doorgesneden door een moslim-extremist. De dader had de leraar doelbewust vermoord omdat deze in een les over de vrijheid van meningsuiting een cartoon over Mohammed had getoond. Alweer een aanslag dus op de vrijheid van meningsuiting.

Een en ander deed zich voor in een week waarin de traditionele Nederlandse media zich luidkeels beklaagden over de vijandige sfeer waarin zij hun werk moeten doen. Daar waar sommige burgers journalisten bij hun werk hinderen of zelfs bedreigen, past inderdaad scherpe afwijzing. Maar er waren ook journalisten die ‘nepnieuws’ wilden verbieden. Censuur invoeren dus, onder het mom van de vrije pers beschermen.

Meningen kunnen ongefundeerd of zelfs volkomen onjuist zijn. In een vrije samenleving behoort het enige recept te zijn: laat tegenargumenten aan bod komen. Daar schort het in de traditionele media nogal eens aan. Onze ‘kritische’ journalisten blijken bovendien lang niet altijd tegen kritiek op eigen functioneren te zijn bestand. Maar in plaats van een activisme te bedrijven dat geen tegenspraak duldt, kunnen zij beter de weg (terug?) trachten te vinden naar een evenwichtiger berichtgeving.

Daarbij hoort ook: het nieuws in een juist perspectief bezien. Het ‘nieuws’ over de reis van de koning is een opgeklopte hype. De coronacrisis zelf en alle neveneffecten zijn dezer dagen terecht voortdurend aandacht waard. Maar de jongste gruwelijke uiting van islamitisch terrorisme was het echte nieuws van de dag. Het coronavirus zal vroeg of laat wel met een vaccin worden bedwongen. Te vrezen valt dat onze samenleving en de vrije gedachte nog veel langer met moslim-terrorisme te kampen hebben.

Lees ook andere artikelen van de TeldersStichting

Coronacrisis moet niet leiden tot permanente overheidsdwang

Maartje Schulz

Een historische canon moet geen windvaan zijn

Patrick van Schie

Slavenhandel, slavernij en het publieke debat

Piet Emmer

Kansengelijkheid niet gebaat bij naïviteit GroenLinks

Fleur de Beaufort